Marsilio Ficino: ‘On Nourishing The Spirit And Conserving Life Through Odors’ Part 2 / ‘Kokularla Ruhu Beslemek ve Yaşamı Korumak’ 2.Bölüm

[Türkçe çeviri için yorum bölümüne bkz.]


‘Let us go back to our own concerns. It is as important as possible what sort of air we breathe, what sort of odors we inhale; for the spirit in us also becomes like them. For just as the soul quickens us with life, just so the spirit preserves complete harmony with the soul. The spirit indeed is what live in us first, and most of all, and as if it alone lived. Do not life, sense, and motion often in a certain sudden accident or passion suddenly desert the bodily parts, the spirit having retreated suddenly to the chambers of the heart; and often do they not return away to the bodily parts through rubbing and odors when the spirit returns to them, as if life indeed inhered rather in that volatile spirit than in the humors or the bodily parts? Otherwise, on account of the thick viscosity of the humors, life would come to and recede from the bodily parts much more slowly. Therefore people who wish to lengthen their life in the body, should especially cultivate the spirit: augment it with nutriments which augment blood, that blood which is tempered and clear; foment it always with choice air; feed it daily with sweet odors; and delight it with sound and song.

But meanwhile beware the hotter odors, flee the colder ones, seize on the temperate ones; temper the cold with the hot, the dry with the moist. But beware that every odor because it is the most subtle part of the given body, has some heat; and expect that those odors are going to be more nourishing which come from things which are themselves nourishing, as for example from the aromatic pear, the peach, and similar kinds of fruits – more, however, from fresh, hot bread; most from roasted meat; most of all from wine. And consider that just as taste, which wondrously pleases, is the cause or occasion of the most and quickest nourishment to the body, so odors behave towards the spirit. It is pleasant to remind you again how Democritus, when he was at the point of death to gratify the wishes of his friends retained his spirit for four days by the smell of hot loaves; he would have kept his spirit even longer if only it had pleased him to do so. There are those who say that he did this by the smell of honey. I think that if he used honey at all, he poured it liquefied with white wine, into the hot loaves. For the odor of honey is not to be scorned; for it is the flower of flowers; it nourishes considerably by its very sweetness; moreover, by its quality things are kept for a long time whole from putrefaction. And so if anyone knows how to eat honey, even as a food, so as not to fill up his passages with too much sweetness not to augment choler with its heat, he will possess a sure support for a longer life. Present this, therefore at least as a condiment to the cold and moist foods.

But let us get back to odors. When you get very worried about too much suffocation and compression of the spirit, which portends frequent sadness and torpor, tell people to scatter odors around the patient. But when you get worried about the escape of exhaled spirit, take the odor infused in the nourishment instead. If besides you take any odor externally, apply it as a shield only to the left ribs. Don’t you see how quickly the very matrix flings itself upwards or downwards towards odors? – how swiftly the spirit flies to the mouth, to the nostril, allured with the bait of a sweet odor?

Therefore where the spirit is found either meager or prone to escape, of which the signs are pusillanimity or great weakness of body arising even from a small cause, allure it with odors not so much offered externally as inserted internally – indeed, feed it and keep it. But choose the odor of wine before all others. For its odor exhaling from its nature nourishes the spirit much; while most of all and quickly it nourishes the body and affects the sense with pleasure. Such wine is particularly hot, moist, odorous, and clear. I would say sugar is like this, if it assumes an odor; cinnamon is also similar, and doronicum, anise, and sweet fenel, if, with their sharpness, people add more sweetness to the little they have. Thus make for yourself that balance which nature did not make. And as often as you fear dispersion of the spirit, bring to bear the hotter, sharper, and very subtle things, which inhibit a little the volatile spirit and prevail upon it to stand still, vinegar, a rose, myrtle, violet, sandal, coriander, quince, and citron. But i abhor camphor when we have to counteract grey hair. But i always like fresh mint, salutary also to the mind and very safe for the spirit.

Finally, remember that all things which are contrary to poison are very salutary to life, by means not only of taste but of smell, and especially theriac. But we have recounted these in our book ‘ Consiglio contro la Pestilenza’, and we will recount them in the next book. So that you will know them all, among these antidotes, moreover, we number also wine; for just as hemlok is poison to man, so wine is to hemlok, when drunk not at the same time but a little after. And lest i should allure you here only with odors, i entrust to you the making of an electuary, to be tasted every morning, sweet to smell and taste and very salutary to life. Take three ounces of chebule myrobalans, one of emblic, one of Indic, one of belleric, but one-half ounce of doronicum, two ounces of cinnamon, one dram of saffron, one-third dram of amber, and the same amount of musk. Grind it thoroughly and add as much rose-sugar as will satisfy the taste, as much red sandal as is sufficient for color, likewise as much of emblic or chebule honey as needed to take the electuary soft, and as many leaves of gold as there are ounces aforesaid. But when a multiple compound is too difficult, we have found that this simple one is the best, namely, of chebule myrobalans, sweet fenel, and sugar dissolved in rose-water, taken sometimes on an empty stomach, sometimes after supper. Remember that preserved myrobalans are the best; moisten the dry ones at least a whole day in sweet almond-oil or cow butter before you ix them with anything.

Also Avicenna endorses for you a confection made of emblic and Indic myrobalans with cashew-honey and melted butter, likewise chebule myrobalans with ginger and scales of iron and preferably gold. Likewise, Pietro D’abano approves a compound made of saffron, mace, and castor, and ground and mixed with wine with which he affirms that he often extended even a life which was practically moribund. In conclusion, Haly, the astrologer and excellent physician, asserts that life is made longer by the use of triphera and similar things. In every triphera, myrobalans is the foundation; but this one they temper with subtle and soft things, especially when the myrobalans is somewhat dry, so that it penetrates yet does not obstruct the passages or dry up the belly too much or constrict it. I use it most conveniently with wine alongside, but a little, so as not to dilute it. But Pietro’s composition which i recounted just now, if it is useful, i think it will be useful rather to smell than to drink.’


Return to part 1




From Marsilio Ficino’s

‘Three Books on Life’. 

Book II_Chapter XVIII.

May be found


This entry was posted in Spiritüel Ustalar / Spiritual Masters and tagged , , , . Bookmark the permalink.

3 Responses to Marsilio Ficino: ‘On Nourishing The Spirit And Conserving Life Through Odors’ Part 2 / ‘Kokularla Ruhu Beslemek ve Yaşamı Korumak’ 2.Bölüm

  1. **Çevirmenin Notu: ‘Spirit’, yani Ruh ifadesi metinde iki anlamda kullanılmıştır. Spirit hem uçucu madde hem tinsel öz anlamını taşır. Birinci anlamını uçucu madde olarak aktarırken ikinci anlamını canlılığın ilkesini anlattığı için ruhani nefis olarak aktardım. Ayrıca metnin son iki paragrafında yer alan botanik terimlerini Türkçe’ye aktarmakta zorlandım. Bu sebeple bu terimlerin Latince isimlerini ve İngilizce metindeki eş değerlerini de yazdım. Ne olduğunu hiç bilemediğim takdirde terimi Türkçe alfabeye aktardım ve yanına İngilizce metindeki eş değerini yazdım.


    “Asıl konumuza geri dönelim. Nefesimizi dolduran havanın ve içimize çektiğimiz kokuların niteliği mümkün olabildiğince önemlidir, zira içimizdeki ruhani nefis onlara öykünür. Can bizi yaşamla filizlendirirken ruhani nefisle mutlak ahenk içindedir. İçimizde yaşayan ruhani nefistir ve esasında içimizde yegâne yaşayan odur denebilir. Ruhani nefis kalbin duvarlarına toparlanarak geri çekildiğinde yaşam, duyu ve devinim aniden kayboluvermez ya da arzu bedenin cüzlerini bir anda bırakıvermez mi? Yaşam tabiatlarda (humors) ya da bedenin cüzlerinde değil de uçucu maddedeymişçesine ruhani nefis çoğu zaman ovulma ve kokuyla bedene geri dağılmaz mı? Yaşam tabiatların yoğun yapısına göre geri çekilseydi çok daha yavaş geri çekilirdi. Yaşamın bedende daha uzun kalmasını dileyenler, ruhani nefislerini geliştirmelidir. Onu geliştirebilmek için kanı pekiştirecek besinler sağlanmalı ve temiz ve kıvamlı kan elde edildiğinde havanın güzel suretleriyle işlenmelidir: tatlı kokular, sesler ve şarkılar.

    Sıcak kokularda temkini elden bırakmamalı ve soğuk kokulardan kaçınılmalıdır. Sıcak ve soğuk dengesi oturmuş kıvamı nemli kokular aranmalıdır. Farkında olunmalıdır ki her koku bedenin en latif kısmı olduğu için bir miktar sıcaklık barındırır. Aromatik armut, şeftali ve diğer meyveler, nitelik bakımından onlardan bir ötede fırından yeni çıkmış ekmek, daha ötesinde tandır et ve en ötede şarap gibi besleyici olan maddelerin kokuları öteki kokulara göre daha besleyici ve etkilidir. Nasıl ki tatlar bedeni hayret edilecek bir zevkle beslerse kokular da ruhani nefsi besler. Demokritus ölüm döşeğinde dostlarının dileklerini yerine getirebilmek için dört gün boyunca fırından taze çıkmış ekmek kokusuyla ruhani nefsini bedeninde tutmuştur. Eğer dileseydi bu kokuyla bu süreyi daha da uzatabilirdi. Bazıları Demokritus’un bu hadiseyi bal kokusuyla gerçekleştirdiğini savunur. Eğer bal kokusunu kullandıysa fikrimce balı beyaz şarapla çözüp sıcak somunların üzerine serpmiştir. Bal kokusuna burun bükülmez, zira bal çiçeklerin çiçeğidir. Bal tatlı oluşuyla hayli besleyicidir ve balın koruyucu özelliği sayesinde kokuşma uzun bir süre boyunca önlenebilir. Balı kullanmayı bilen biri, yiyecek olarak kullansa bile, fazla tatlılığın getireceği sıcaklıkla artacak safradan kaçınmayı bilir ve uzun yaşamak için kendine sağlam bir destek sağlar. Bu soğuk ve nemli besinlere ilişkin bir yan bilgi olarak kabul edilmelidir.

    Şimdi kokulara geri dönelim. Ruhani nefsin boğulması veya sıkışmasıyla tasalandığında, ki bu durum keder ve uyuşukluğa işarettir, hemen bu durumda bulunan kişinin etrafına kokular yayılmasını söyle. Dışarı salınan uçucu maddenin kaçıp gitmesinden tasalanıyorsan besinde demli halde bulunan kokuyu al. Bir kokuyu dışarıdan alacaksan, sadece sol kaburgalara bir kalkan olarak kullan. Görmüyor musun nasıl da varlığının yapısı kokularla aşağı veya yukarı yöneliyor? Ruhani nefis tatlı bir kokunun davetine ağıza ve burun deliğine yönelerek nasıl da ivedilikle icabet ediyor?

    Ruhani nefis bir yerde zayıf ve kaçıp gitmeye hazır bulunduğunda, ki cansızlık veya bedenin küçük sebeplerle bile aşırı zayıf düşmesi bu duruma delalet eder, hemen nefsi kokularla geri çağır. Geri çağırırken kullanacağın kokuların dışarıdan çok içeriden veriliyor olmasına dikkat et. Onu mutlaka iyi besle ve sakla. Her şeyden önce şarap kokusuna yönel. Özünden yayılan kokusu ruhani nefsi hayli besler ve ivedilikle bedeni ve haz duyusunu etkiler. Bu nitelikte bir şarap sıcak, nemli, rayihalı ve berraktır. Şekerin kokusu olsaydı böyle olur derdim. Tarçın, öküzgözü, anason ve rezene için de benzer bir durum söz konusudur ve keskin tatlara sahip olmaları sebebiyle olduklarından daha tatlı oldukları düşünülür. Doğanın hazır etmediği o dengeyi sen kendin için hazırla. Ruhani nefsin dağılıp gitmesinden tasalandığın müddetçe onun karşısına hemen daha sıcak, daha keskin, daha latif şeyler çıkar. Bu şeyler uçucu nefsin uçup gitmesini bir nebze de olsun engelleyecek ve sabit kalmasını sağlayacaktır: gül, sirke, mersin, menekşe, sandal, kişniş, ayva, ağaç kavunu. Saç griliğine karşı kafur ağacı kullanılmasını hiç hoş karşılamam; ancak, taze naneyi severim, zihne açıklık getirir ve ruhani nefis için emniyetlidir.

    Son olarak bil ki zehrin karşıtı olan her şey tadı ve kokusunun ötesinde, özellikle de tiryak (theriac), yaşamdan yanadır. Bunların hepsini zaten ‘Consiglio contro la Pestilenza’ adlı kitabımızda anlattık ve bir sonraki kitabımızda yine bunlardan bahis açacağız. Tüm bu antidotlar arasında, ki sen hepsini bilesin, şarabı da sayarız; çünkü nasıl baldıran insana zehirse, aynı anda değil ama baldırandan bir süre sonra içildiğinde şarap da baldırana zehirdir. Burada sadece kokularla gözünü boyamamak adına, senden her sabah tadılacak, hoş kokulu ve tatlı, yaşamadan yana bir macun (electuary) yapmanı görev bilirim. Tarifi: biri emblica (emblic), bir Hindi, biri bellirica olmak üzere toplam üç ons myrobalan (terminalia chebula / chebulic myrobalan), yarım ons öküzgözü, iki ons tarçın, bir dram safran, üçte bir dram kehribar ve aynı ölçüde misk. Hepsini itinayla ez ve tatlandıracak kadar gül-şekeri (rose-sugar), renk verecek kadar kırmızı sandal ekle. Aynı şekilde macunu yumuşatmak için gerektiği kadar emblica ve chebula balı ve üstüne de önceden söylendiği nicelikte yaprak altın ekle. Ancak böyle bir bileşke çok zor olduğunda, bazen aç karnına bazen akşam yemeğinden sonra myrobalan (terminalia chebula), tatlı rezene, gül suyunda çözülmüş şekerden oluşan daha bir basit bileşke de bulduk. Hatırla ki kurutumuş myrobalan (terminalia chebula) en iyisidir. Kuruları herhangi bir şeyle karıştırmadan önce en az bir gün süreyle tatlı badem yağında veya inek tereyağında nemlendir.

    İbn Sina senin için emblica ve Hindi myrobalanları, kaju-balı ve erimiş tereyağından oluşan bir hazırlama tavsiye etmektedir ve buna bezer olarak myrobalan (terminalia chebula), zencefil, demir ve altın yapraklarından oluşan başka bir hazırlama da mevcuttur. Pietro D’Abano da safran, hasır otu (mace), kastorun (castor) şarapla ezilip karıştırılmasından oluşan ve ölecek birini ölümden döndürecek kadar etkili olduğunu düşündüğü bir karışımı tavsiye eder. Son olarak doktor ve astronom Haly trifera (triphera) ve benzer karışımlarla yaşamın uzatılabileceğini söyler. Her triferada myrobalans temeldir. Triferayı, myrobalanlar özellikle kuru olduğunda, inceltici ve yumuşak şeylerle dengelerler ki sindirim sisteminden geçsin ama tıkamasın. Ben triferayı en kolay onu seyreltmeyecek kadar az ölçüde beyaz şarapla beraber kullanıyorum. Pietro’nun bahsettiğim bu karışımının içmekten çok koklamaya yatkın olduğunu düşünüyorum.”

    Çeviri: Emir A. İnanç

  2. Pingback: Marsilio Ficino: ‘On Nourishing The Spirit And Conserving Life Through Odors’ / ‘Kokularla Ruhu Beslemek ve Yaşamı Korumak’ |

  3. emirinanc says:

    Myrobalans / Terminalia Chebula: Helile
    Hadiste de var oldugu soylenmis:
    Yine peygamberimiz dedi ki: “Helile ağacı Cennet ağaçlarındandır ve helile bütün dertlere şifadır.”
    (Hafız Ebu Naim Tıbbı Nebevi)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in: Logo

You are commenting using your account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s